![\"\"](\"http:\/\/moja24.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/DSC0063-199x300.jpg\")
Z Romanem Krzywotulskim, dyrektorem \u017barskiego Domu Kultury, o \u017carskiej kulturze i planach na przysz\u0142o\u015b\u0107 rozmawia Pawe\u0142 Skrzypczy\u0144ski<\/p>\n
Wygra\u0142 Pan konkurs na dyrektora domu kultury. Pe\u0142ni Pan t\u0119 funkcj\u0119 z kr\u00f3tk\u0105 przerw\u0105 od 1984 r. i b\u0119dzie pe\u0142ni\u0107 przez kolejne trzy lata. Jak si\u0119 Pan czuje jako nowy dyrektor \u017bDK?<\/b><\/p>\n
– Mam ogromne do\u015bwiadczenie w dzia\u0142alno\u015bci animacyjnej i kulturalnej w swoim mie\u015bcie, a to jest niezwykle trudne, bo jak w ka\u017cdej innej dziedzinie, sprawdza si\u0119 to, \u017ce najtrudniej jest we w\u0142asnej ojczy\u017anie, we w\u0142asnym gnie\u017adzie.<\/p>\n
Najtrudniej by\u0107 prorokiem we w\u0142asnym kraju?<\/b><\/p>\n
– Oczywi\u015bcie, \u017ce tak. To powiedzenie wyros\u0142o z pewnych do\u015bwiadcze\u0144 i to rzeczywi\u015bcie nie jest \u0142atwe. Powiem kr\u00f3tko, ja tu jestem jako instruktor od 1977 r. a potem ju\u017c jako dyrektor. Niech si\u0119 niekt\u00f3rzy obra\u017c\u0105, ale jakie\u015b 85 proc. dzia\u0142a\u0144 animacyjnych, to jest moje dzie\u0142o \u2013 albo zosta\u0142o to przeze mnie wymy\u015blone albo jest realizowane pod moim kierunkiem. Kto chce, to pami\u0119ta. Skromno\u015b\u0107 skromno\u015bci\u0105, ale mo\u017ce trzeba to mieszka\u0144com powiedzie\u0107.<\/p>\n
Mieszka\u0144cy tego nie widz\u0105, nie pami\u0119taj\u0105, nie doceniaj\u0105?<\/b><\/p>\n
– To, co robimy i to, co sam robi\u0119 od wielu lat jest bardzo dobrze postrzegane przez animator\u00f3w z zewn\u0105trz. I to pocz\u0105wszy od naszego regionu a\u017c do Warszawy, czy Krakowa. Tam si\u0119 docenia, a wr\u0119cz nie dowierza, \u017ce my w naszej ma\u0142ej ojczy\u017anie podejmujemy szereg dzia\u0142a\u0144 niezwykle oryginalnych. Tak\u017ce to, \u017ce jeste\u015bmy niezwykle konsekwentni.<\/p>\n
Co to znaczy konsekwentni?<\/b><\/p>\n
– To, \u017ce w zakresie dzia\u0142a\u0144 animacyjnych i edukacyjnych, dotycz\u0105cych sztuki, tradycja naszej ma\u0142ej ojczyzny jest kultywowana. Nie s\u0105 to jednorazowe b\u0142yski, zrobione na dzisiaj i odfajkowane. Je\u017celi jaki\u015b projekt interesuje mieszka\u0144c\u00f3w z regionu i spoza regionu, to taki projekt realizujemy ponownie. St\u0105d 39. edycja Salonu Jesiennego, kt\u00f3ry wymy\u015blili nasi plastyce, st\u0105d 28. edycja Krajowego Salonu Fotograficznego, a teraz uczestnictwo w nowych projektach np. Festiwal Filmu i Teatru, Przedsionek Raju, EuroSilesia, czyli projektach o randze nie tylko regionalnej.<\/p>\n
Rozwijaj\u0105 si\u0119 te\u017c ca\u0142kiem nie\u017ale dzia\u0142ania animacyjne. Wsp\u00f3\u0142pracujemy mocno ze stowarzyszeniami i szko\u0142ami. W \u017bDK dzia\u0142a kilkadziesi\u0105t grup, oko\u0142o 800 naszych mieszka\u0144c\u00f3w co tydzie\u0144 przechodzi przez nasze obiekty.<\/p>\n
Chce Pan powiedzie\u0107, \u017ce na brak pracy w \u017bDK nie narzekacie?<\/b><\/p>\n
– To wed\u0142ug niekt\u00f3rych jest „nic”. Ja my\u015bl\u0119, \u017ce to wed\u0142ug tych, kt\u00f3rzy w og\u00f3le si\u0119 nie interesuj\u0105 kultur\u0105. Ja si\u0119 w wielu dziedzinach nie wypowiadam, bo si\u0119 nie znam. Mam jednak na tyle kultury, \u017ce si\u0119 nie wypowiadam, bo bym si\u0119 kompromitowa\u0142.<\/p>\n
To znaczy, \u017ce niekt\u00f3rzy mieszka\u0144cy wypowiadaj\u0105c si\u0119 na temat \u017carskiej kultury kompromituj\u0105 si\u0119?<\/b><\/p>\n
– Tak, kompromituj\u0105 si\u0119 jako ludzie, nie jako znawcy, bo znawcami nie s\u0105. Te wszystkie hejty w internecie – jak si\u0119 kto\u015b ukrywa za internetem, to popisuje si\u0119, \u017ce ma co\u015b do powiedzenia. Proponuj\u0119 tym ludziom, \u017ceby wzi\u0119li udzia\u0142 w jednej czy drugiej imprezie i dopiero wyci\u0105gali wnioski. Ja to od wielu lat podkre\u015blam moim dzieciom z teatru. Na tym polega pedagogika \u2013 zmuszam m\u0142odych ludzi do uczestniczenia w spektaklach teatralnych, w koncertach muzyki powa\u017cnej, wystawach.<\/p>\n
Dlaczego?<\/b><\/p>\n
– Po to, \u017ce jak dorosn\u0105 to b\u0119d\u0105 mieli wyrobiony gust. W\u00f3wczas b\u0119d\u0105 mogli powiedzie\u0107, \u017ce „nie znosz\u0119 muzyki klasycznej”, ale dlatego, bo jej dotkn\u0105\u0142em i wiem czym jest. \u0141atwiej powiedzie\u0107 „nie znosz\u0119” ni\u017c przyzna\u0107 si\u0119, \u017ce „nie znam si\u0119”. Moja c\u00f3rka zacz\u0119\u0142a w liceum s\u0142ucha\u0107 muzyki „metalowej”, ale mia\u0142a ju\u017c przygotowanie muzyczne i zajmowa\u0142a si\u0119 kultur\u0105 wysok\u0105. M\u00f3j syn, doros\u0142y cz\u0142owiek, doktor psychiatrii, gra na klawiszach i pisze aran\u017ce. Z kolegami gra rocka progresywnego, a przecie\u017c wychowa\u0142 si\u0119 na klasyce i jazzie. To co robi, wynika wi\u0119c z du\u017cej \u015bwiadomo\u015bci.<\/p>\n
I t\u0119 \u015bwiadomo\u015b\u0107 trzeba budowa\u0107?<\/b><\/p>\n
– Tak. Nasza rola jako instruktor\u00f3w i pedagog\u00f3w pracuj\u0105cych w domu kultury polega polega na tym, \u017ce my w du\u017cym stopniu przygotowujemy mieszka\u0144c\u00f3w do uczestniczenia w kulturze. To jest cenniejsze ni\u017c sprowadzenie na wyst\u0119p profesjonalnego artysty, chocia\u017c wiadomo, \u017ce mieszka\u0144cy tego te\u017c oczekuj\u0105.<\/p>\n
A jak Pan skomentuje zarzuty, \u017ce „dyrektor nic nie robi” i „nic si\u0119 nie dzieje”?<\/b><\/p>\n
– S\u0142ysza\u0142em na etapie przygotowa\u0144 do konkursu, \u017ce jak Krzywotulski nie daj Bo\u017ce wygra, to b\u0119dzie regres w kulturze. Daj Bo\u017ce taki regres innym miastom! Niekt\u00f3rzy nawet w mediach si\u0119 wypowiadaj\u0105 pod w\u0142asnym nazwiskiem. To s\u0105 ci, kt\u00f3rzy w og\u00f3le nie uczestnicz\u0105 w kulturze. Ich opinia niekoniecznie jest miarodajna.<\/p>\n
A przecie\u017c istotn\u0105 spraw\u0105 jest to, w jakim stopniu nasi mieszka\u0144cy uczestnicz\u0105 w imprezach. Od jakiego\u015b czasu nasze codzienne dzia\u0142ania animacyjne ko\u0144cz\u0105 si\u0119 produktem artystycznym i ekonomicznym. Ludzie wr\u0119cz bij\u0105 si\u0119 o bilety, kt\u00f3re kosztuj\u0105 niewiele, ale jednak.<\/p>\n
Bilety na co?<\/b><\/p>\n
– Na nasze, wyprodukowane w domu kultury imprezy, np. widowiska taneczne lub koncert orkiestry. Kiedy\u015b, podczas r\u00f3\u017cnych dyskusji z samorz\u0105dowcami s\u0142ysza\u0142em, \u017ce powinienem robi\u0107 festyny, bo na festyn przychodzi kilka tysi\u0119cy os\u00f3b. No oczywi\u015bcie, \u017ce tak \u2013 przyje\u017cd\u017caj\u0105 profesjonalne zespo\u0142y, przychodz\u0105 tysi\u0105ce ludzi, ale dla mnie w sensie dzia\u0142a\u0144 edukacyjnych … powiem tak: To ja jestem w tym mie\u015bcie stra\u017cnikiem tego, co si\u0119 tu dzieje w zakresie kultury i edukacji kulturalnej. Przyjdzie kto\u015b inny, to b\u0119dzie robi\u0107 co\u015b innego.<\/p>\n
Czyli festyn\u00f3w ma nie by\u0107?<\/b><\/p>\n
– Nam zale\u017cy przede wszystkim na tym, \u017ceby nasi mieszka\u0144cy byli bardziej \u015bwiadomi i m\u0105drzej\u015bci, a nie byli tylko biernymi uczestnikami festyn\u00f3w, na kt\u00f3rych pije si\u0119 piwo i stoi si\u0119 plecami do sceny. Na festyny przychodzimy g\u0142\u00f3wnie po to, \u017ceby wypi\u0107 piwo i pogada\u0107. To te\u017c jest wa\u017cne, nie kwestionuj\u0119 tego, ale …<\/p>\n
Nie mo\u017ce to by\u0107 podstaw\u0105?<\/b><\/p>\n
… no tak, bo wychowujemy w\u00f3wczas spo\u0142ecze\u0144stwo konsumpcyjne, kt\u00f3re chodzi na festyny i ogl\u0105da programy telewizyjne ze znanymi gwiazdami. Do tego nie s\u0105 potrzebni animatorzy, instruktorzy i dom kultury. Burmistrz mo\u017ce to zlikwidowa\u0107 i zatrudni\u0107 dw\u00f3ch agent\u00f3w, kt\u00f3rzy b\u0119d\u0105 trzy razy w roku robi\u0107 wielki festyn. Tylko w\u00f3wczas nale\u017ca\u0142oby zapyta\u0107, co b\u0119dzie z nami za dwadzie\u015bcia lat? Mo\u017ce wr\u00f3cimy na drzewa? Przecie\u017c edukacja szkolna nie w pe\u0142ni zapewnia edukacj\u0119 kulturaln\u0105.<\/p>\n
To co nale\u017cy robi\u0107 zamiast festyn\u00f3w?<\/b><\/p>\n
– Wa\u017cniejsze od festyn\u00f3w s\u0105 np. przegl\u0105dy grup kol\u0119dniczych. Uczestniczy w nich np. dwadzie\u015bcia grup po kilkana\u015bcioro dzieci w ka\u017cdej. Za nimi stoj\u0105 zaanga\u017cowani rodzice i dziadkowie \u2013 szykuj\u0105 kostium, sprawdzaj\u0105, czy dziecko nauczy\u0142o si\u0119 tekstu, potem razem przychodz\u0105 na przegl\u0105d. Podkre\u015blam, \u017ce to jest pe\u0142ne zaanga\u017cowanie emocjonalne, a przecie\u017c sztuka powinna wyzwala\u0107 emocje.<\/p>\n
No dobrze, ale czy przygotowa\u0142 i zaproponowa\u0142 Pan jakie\u015b nowe pomys\u0142y na \u017carsk\u0105 kultur\u0119?<\/b><\/p>\n
– Startuj\u0105c do konkursu musia\u0142em przygotowa\u0107 koncepcj\u0119 i zaproponowa\u0107 co\u015b nowego. Musz\u0119 jednak podkre\u015bli\u0107, \u017ce b\u0119dziemy kontynuowa\u0107 to, co robimy od lat, a o czym ju\u017c wspomina\u0142em w tej rozmowie. Te nasze, tradycyjne projekty b\u0119dziemy rozbudowywa\u0107 i urozmaica\u0107. Je\u017celi chodzi o nowe pomys\u0142y, to oczywi\u015bcie du\u017co przemy\u015bla\u0142em i przegada\u0142em z r\u00f3\u017cnymi lud\u017ami w Polsce, poczyta\u0142em sporo w internecie …<\/p>\n
To czego mo\u017cemy si\u0119 spodziewa\u0107?<\/b><\/p>\n
– Szykujemy interesuj\u0105ce projekty. Przede wszystkim Regionalny Konkurs Kabaret\u00f3w M\u0142odzie\u017cowych. Istnieje taka potrzeba, jest zainteresowanie. Jesieni\u0105 b\u0119dzie pierwsza edycja. Drugi projekt to Dom Ta\u0144ca. Warsztaty, kt\u00f3re b\u0119d\u0105 si\u0119 ko\u0144czy\u0142y wsp\u00f3ln\u0105 pota\u0144c\u00f3wk\u0105 i zabaw\u0105, kilka razy w roku b\u0119dzie prowadzi\u0142 pozna\u0144ski artysta Jacek Ha\u0142as. B\u0119dzie przyje\u017cd\u017ca\u0107 z w\u0142asnym zespo\u0142em i ka\u017cde spotkanie b\u0119dzie po\u015bwi\u0119cone innemu rodzajowi muzyki. Inny projekt pod roboczym tytu\u0142em: Kunice \u2013 Moja Dzielnica, b\u0119dzie polega\u0142 na wystawie starych, dokumentalnych zdj\u0119\u0107 i konkursie fotograficznym, dokumentuj\u0105cym wsp\u00f3\u0142czesno\u015b\u0107.<\/p>\n
No dobrze, mamy kontynuacj\u0119 i nowe projekty. Je\u017celi jednak mamy rozwija\u0107 kultur\u0119, to czy stan techniczny obecnych obiekt\u00f3w jest do tego wystarczaj\u0105cy?<\/b><\/p>\n
– Na dzisiaj obecna infrastruktura w jakim\u015b stopniu pomaga nam w realizacji projekt\u00f3w. Du\u017co imprez w okresie wiosenno-letnim robimy w plenerze. Nie mamy jednak idealnych warunk\u00f3w.<\/p>\n
Czy jako nowy dyrektor zamierza Pan zrobi\u0107 co\u015b w tym kierunku? <\/b><\/p>\n
– W mojej koncepcji napisa\u0142em, \u017ce marzy mi si\u0119 w perspektywie zbudowanie w mie\u015bcie nowego centrum kultury, kt\u00f3re by\u0142oby wizyt\u00f3wk\u0105 miasta. Mog\u0142oby nazywa\u0107 si\u0119: Generator Kultury lub Inkubator Kultury. Nie m\u00f3wimy jednak o roku czy trzech latach, niech to b\u0119dzie nawet perspektywa dziesi\u0119ciu lat. W zakresie sportu i rekreacji w mie\u015bcie zrobiono wiele. M\u00f3wi\u0119 to bez urazy. Przyszed\u0142 ju\u017c jednak czas, \u017ceby ludziom, kt\u00f3rzy chc\u0105 w kulturze uczestniczy\u0107, stworzy\u0107 do tego warunki. Nie \u017cadne tam \u0142atane namiastki, ale prawdziwe centrum. Je\u017celi przygotujemy plany i kosztorysy, to otworzy nam si\u0119 okno do projekt\u00f3w i pieni\u0119dzy ministerialnych oraz europejskich.<\/p>\n
W kt\u00f3rym miejscu miasta taki obiekt m\u00f3g\u0142by powsta\u0107?<\/b><\/p>\n
– Sprawdzi\u0142em miejsce, kt\u00f3re po przemy\u015bleniach proponuj\u0119. To plac przed zamkiem i pa\u0142acem od strony Rynku \u2013 miejsce mojego dzieci\u0144stwa. Tam by\u0142y kiedy\u015b domy. Wiem ju\u017c, \u017ce mo\u017cna tam budowa\u0107. Na dokumentach jest akceptacja konserwatora zabytk\u00f3w. Nieprawd\u0105 jest wi\u0119c to, co m\u00f3wi\u0105 niekt\u00f3rzy, \u017ce nikt nie da tam pozwolenia na budow\u0119.<\/p>\n
Co wa\u017cne, spo\u0142ecze\u0144stwo poczu\u0142oby, \u017ce to jest nasz wsp\u00f3lny obiekt, \u017ce jest to miejsce, gdzie warto p\u00f3j\u015b\u0107. Nawet ci, kt\u00f3rzy kultur\u0105 si\u0119 nie interesuj\u0105, tak\u017ce tury\u015bci, taki obiekt by zauwa\u017cyli. Centrum miasta zyska\u0142oby na estetyce i sta\u0142oby si\u0119 bardziej reprezentacyjne. Zyskaj\u0105 wszyscy.<\/p>\n